|
Bilişim Suçu nedir?
. E-mail adresime tehdit ve taciz içerikli mesaj gönderildi,
nereye müracaat etmeliyim?
. Kredi kartı kullanırken nelere dikkat etmeliyim?
. Virüs nedir?
. Solucanlar, Truva atları ve damlalıklar hakkında bilgi
verir misiniz?
. Kişisel olarak virüslerden ve Bilişim
Suçlarından nasıl korunabilirim?
. Kurumsal olarak virüslerden ve Bilişim Suçlarından nasıl
korunabilirim?
. Çocuklarımın internette zararlı sitelere girmemeleri
için neler yapabilirim?
BİLİŞİM SUÇU NEDİR?
Bilişim Suçlarında teknolojinin kullanılması kaçınılmazdır.
Bir bilgisayar, internet uzayı, bir kredi kartı, elektronik bir cihaz veya cep
telefonu ile de bu suçlar işlenebilmektedir. İngilizcede IT (Information
Technologies) Crime (Bilişim Teknolojileri Suçları) olarak tanımlanmaktadır.
Yukarıda belirtilen ortamlarda yani Bilişim Teknolojileri kullanılarak işlenen
tüm suçlar "Bilişim Suçlarını" oluşturur.
E-MAİL ADRESİME TEHDİT VE TACİZ İÇERİKLİ
MESAJ GÖNDERİLDİ NEREYE MÜRACAAT ETMELİYİM?
Tehdit ve taciz takibi şikayete bağlı suçlardan olduğu için
emailinizi header kısmı ile birlikte bir dilekçeye ekleyerek savcılığa müracaat
edin. Gerekli tahkikat savcılık tarafından yaptırılacaktır.
KREDİ KARTI KULLANIRKEN NELERE DİKKAT
ETMELİYİM?
1-Öncelikle sahip olduğunuz kredi kartını alır almaz
şifresini değiştiriniz.
2-Değiştirdiğiniz şifre aritmetik olarak artan veya aynı sayılardan oluşan
rakamlar yerine kendinizin kolayca tahmin edileceği bir numara olmalıdır.
3-Kart şifrenizi cüzdanınızda veya kart üzerinde herhangi bir yere kesinlikle
yazmayınız.
4-Kart şifrenizi üzerindeki kart numarasını kesinlikle kimseye söylemeyiniz ve
göstermeyiniz. Aksi halde kredi kartı bilgilerinizin başka yerlerde başka
insanlar tarafından alış verişlerde kullanılması muhtemeldir.
5-Alış veriş yaparken kredi kartınızı Pos cihazından farklı bir cihaza okutturup
okutturulmadığına dikkat ediniz, şüphelendiğiniz durumlarda hemen en yakın polis
birimine haber veriniz.
6-Bankadan yaptığınız alışverişleri gösteren hesap cetvelini dikkatlice kontrol
ediniz. Yapmadığınız alış verişlerde bankaya müracaat ederek olayı bildiriniz ve
bu paranın hesabınızdan düşülmesine müsaade etmeyiniz.
7-İnternet üzerinden sıkça alış veriş yapıyorsanız bankadan gönderilen hesap
cetvelini dikkatlice kontrol ediniz, sizin kredi kartı bilgilerinizi verdiğiniz
sayfa yöneticileri tarafından bu bilgileriniz başka alış verişlerde
kullanılabilir.
8-İnternet ortamında alış veriş yaparken bu sitelerin güvenlikli olduğundan emin
olunuz. İnternet üzerinden abone yapan ve hizmet veren sayfalardan çok yüksek
bir güvenlik sistemi olmadan kesinlikle alış veriş yapmayınız.
9-Bankacılık ve bu tür finans işlemlerini internet üzerinden yaparken bankanın
gerekli güvenlik yazılımlarını kullanıp kullanmadığına dikkat ediniz güvenlik
yazılımı kullanmayan sitelerden alış veriş yapmayınız ve bankacılık işlemlerini
kullanmayınız.
10-İnternet ve telefon bankacılığı sistemlerini kullanırken telefon konuşmanızın
dinlenebileceği ortamları kesinlikle kullanmayınız. Şüphelendiğiniz bir durum
karşısında hemen banka yetkilileri ve polisle irtibat kurarak gerekli
kontrolleri yaptırınız.
VİRÜS NEDİR?
Kendi kodlarını başka programlara veya program niteliği olan
dosyalara bulaştırarak kendilerini kopyalayabilen, bulaştıkları bilgisayarda
genelde hızlı bir şekilde yayılan, belli bir amaca yönelik olarak yazılmış,
(zarar vermek veya eğlence) bilgisayar programlarıdır.
Virüs; programa kendini iliştirerek hatta onunla yer değiştirerek özgün
programla birleşir; ve bazen bu kopyalama virüs programının değiştirilmiş bir
sürümü şeklinde olur. Bir makrodan, bir disketin boot (ön yükleme) kısmından
veya yüklenen bir programdan sisteme bulaşabilir.
Bilgisayarlara ve bilgilere zarar veren prograların hepsi virüs değildir. Bunlar
programın karakteristik özelliğine göre farklılıklara ayrılırlar. Virüslerin
ortak yani ise; bilgisayar bilgilerine zarar vermesi ve etkilemeleridir. Bular
Worms (solucanlar), Truva atları (trojan) ve Droppers (damlalıklar) olarak
tasnif edilebilir.
SOLUCANLAR, TRUVA ATLARI VE DAMLALIKLAR HAKKINDA BİLGİ
VERİR MİSİNİZ?Worms (Solucanlar)
Worm'lar virüslerden farklı olarak kendini kopyalayan ama diğer programlara
bulaşmayan programlardır. Bilgi aktarımı yapılabilecek her türlü medyadan
bulaşabilirler disket, cd, internet, network vs .
Truva atları (Trojan Horses)
Truva atı, görünüşte zararsız bir programın içine gizlenmiş bir program (backdoor)
veya kendi başına uzaktan kontrole veya programın özelliklerinin çalışmasına
imkan tanıyacak özel bir sunucu kodu olan programlardır.
Bugün internet literatüründe trojan programı denildiğinde hemen netbus , boo,
subseven ve benzeri belli başlı programlar akla gelir.
Damlalıklar (Droppers)
Antivirüs saptamasını önlemek üzere tasarımlanmış programlardır. Damlalıkların
tipik işlevleri virüsleri taşımak ve kurmaktır. Sistemde gerçekleşen ve kendi
kendilerini başlatabilecekleri özel bir olay bekler ve taşıdıkları virüsü
sisteme bulaştırırlar.
KİŞİSEL OLARAK VÜRÜSLERDEN VE BİLİŞİM SUÇLARINDAN NASIL
KORUNABİLİRİM?
1. Bilgisayarınıza lisanslı bir virüs koruma programı mutlaka
yükleyiniz. Bu programın virüs güncellemesini gün aşırı yapınız ve makul
aralıklarla bilgisayarınızdaki tüm dosyaları virüs kontrolünden geçiriniz.
2. Tanımadığınız diskleri ve CD'leri bilgisayarınıza yüklemeyiniz.
3. Güvenliğinden emin olunmayan internet sitelerinden dosya çekmeyiniz.
4. Çok kritik dosyalarınızı disklere yedekleyiniz ve disklerinizi yazma korumalı
hale getiriniz.
5. Kullanmış olduğunuz işletim sistemlerinin açıklarını takip ederek bunların en
kısa sürede kapatılmasısnı sağlayınız.
6. Bilgisayarınızda kullandığınız şifrelerinizi kimseyle paylaşmayınız, herhangi
bir yere yazmayınız ve tahmin edilmesi kolay şifreler seçmeyiniz.
KURUMSAL OLARAK VİRÜSLERDEN VE BİLİŞİM
SUÇLARINDAN NASIL KORUNABİLİRİM?
1-Kurumların bilgisayar sistemlerinde bulundurdukları
bilgiler sınıflandırılmalı ve sınıflandırılan bilgiler neticesinde Kurumsal
Güvenlik Politikaları belirlenmeli,
2- Oluşturulan güvenlik politikaları çerçevesinde internet ile ilişkili olan
veya olması muhtemel bilgiler tespit edilmeli,
3- Tespit edilen bilgiler, güvenlik ihtiyaçlarına uygun olacak nitelikte
donanımsal ve yazılımsal güvenlik sistemleri (güvenlik duvarı, anti virus
sistemleri, içerik denetim sistemleri vb.) ile koruma altına alınmalı,
4- Kurum Sistem Yöneticileri tarafından yönettikleri sistemlerin özellikleri göz
önüne alınarak sistemin açıkları tespit edilmeli ve gerekli yamalar kullanılarak
açıkları kapatılmalı, anti virüs sistemleri güncel tutulmalı,
5- Sistem kayıt dosyaları denetlenmeli, yapılabilmesi muhtemel saldırı çeşitleri
araştırılmalı ve önleyici tedbirler geliştirilmeli,
6- Kurumlar Bilişim Sistemlerini kuracak, kullanacak, denetleyecek personele
yatırım yapmalı ve personel politikaları tekrar gözden geçirilmelidir.
ÇOCUKLARIMIN İNTERNETTE ZARARLI SİTELERE
GİREMELERİ İÇİN NELER YAPABİLİRİM?
İnternet explorer'inizin tools menüsünden internet options
seçeneğini seçiniz. Karşınıza çıkan ekrandan content menüsünü seçiniz. Karşınıza
gelen ekranda Content Advisor menüsünden enable iconuna tıklayın. Karşınıza
çıkan ekrandan çocuklarınızın girmesini istemediğiniz sitelerin adreslerini
yazarak o sitelere girişi engelleyebilirsiniz.
 |